CZY WYZNACZANIE CELÓW MOŻE POPRAWIĆ TWOJĄ GRĘ?

1. DEFINICJA

Cel- to jest to do czego dążymy, co chcemy osiągnąć, zamiar, który realizujemy. Stawiając przed sobą cel , jednocześnie podejmujemy decyzje o tym, do czego dążymy,  jakie kroki podejmiemy ,by osiągnąć obrany sobie cel.
Cele treningów określają dokładny kierunek i znaczenie działań , motywują zawodników do pracy, do pokonywania trudności. Stawianie konkretnych celów w znacznym stopniu pomaga realizować zadania, zwiększyć motywację, skierować swoją uwagę na ważne aspekty gry , produktywnie wykorzystywać czas i pogłębić wiarę w siebie. Stawiane cele zawsze powinny mieć charakter osobisty. Trener pracuje z zawodnikami nad umiejętnością stawiania celów oraz wyjaśnia znaczenie tego procesu dla ich rozwoju.

Aby stawiać cele trener powinien wiedzieć:

– jakie są mocne i słabe strony gracza?
– jakie elementy najbardziej podobają się zawodnikowi?
– ile czasu zawodnik może poświęcić na trening?
– czy gracz się stara?
– jaki poziom chce osiągnąć zawodnik?

2. DLACZEGO MUSIMY STAWIAĆ SOBIE CELE?

Badania wykazały, że tenisisiści, którzy stawiali sobie bardziej złożone cele, osiągali lepsze wyniki, niż zawodnicy , którzy stawiali sobie cele proste , typu ” grać jak najlepiej ” i gracze bez celów. Tenisiści wykorzystujący metody stawiania sobie celów , zwiększali wewnętrzną motywację i pogłębiali prwność siebie.
Wykorzystanie metod stawiania sobie celów jest efektywne w 70-90% sytuacji. Niemniej jednak, stawianie sobie celów nie jest rozwiązaniem wszystkich problemów , związanych z motywacją i innymi wewnętrznymi aspektami gry.
Cele zależą w dużym stopniu od motywacji ogólnej, jeśli zatem zawodnik nie odnosi się pozytywnie do gry , nie są w stanie przezwyciężyć jego negatywnego stosunku do tenisa.

3. RODZAJE CELÓW

Poniżej przedstawiono rodzaje celów, ich krótką charakterystykę i typowe dla tenisa przykłady: 

Obiektywne
– zewnętrzne aspekty, łatwo je zaobserwować i ocenić 
– przykład: ” wykonać 70% pierwszych serwisów w meczu”

Subiektywne
– wewnętrzne aspekty , trudno je zaobserwować i ocenić
– przykład: „polepszyć koordynację”

Ogólne
– mało dokładne
– przykład: ” polepszyć poziom gry”

Konkretne
– dokładne
– przykład : ” do 20 kwietnia poprawić głębokość drugiego serwisu”

Dotyczące rezultatu
– skupione na końcowym wyniku, wywierają presję na zawodniku
– przykład: „do 18 roku życia zostać mistrzem Polski”

Dotyczące wykonania
– polepszenie gry, pomagają osiągnąć lepsze wyniki
– przykład: ” zwiększyć skuteczność returnu z FH”

Krótkoterminowe
– trening , dzień , tydzień , miesiąc . Pomagają osiągnąć cele średnie i długoterminowe.
– przykład: ” dzisiaj popracuję nad FH”

Średnioterminowe
– kilka miesięcy
– przykład: ” skupie się nad wytrzymałością specjalną w okresie przygotowawczym”

Długoterminowe
– 1-2 lata lub więcej.
– przykład: „za 2 lata wejść do najlepszej 10-tki PZT „

4. ZASADY STAWIANIA CELÓW

Konkretyzujcie cel i unikajcie niedomówień. Konkretnie określone cele pomagają zawodnikom zaplanować i skupić się na drodze do ich osiągnięcia.

Przykład: ” chcę przebiec 3km w 15 minut ” zamiast ” chcę mieć lepsze przygotowanie fizyczne”

Stawiajcie wymierne i kontrolowane cele , pozwalające zawodnikom zauważyć i ocenić ich rezultaty.

Przykład: ” Chcę serwować 8 z 10 drugich serwisów z rotacją ” zamiast ” Chcę polepszyć rotacje drugich serwisów”

Cele powinny być stawiane w zgodzie z zapatrywaniem zawodnika i trenera. Cele ogólne motywują zawodnika do większego zaangażowania w ich realizację.

Przykład: ” zgadzam się serwować drugie serwisy na BH przeciwnika”

Stawiajcie interesujące, trudne ale realne cele. Proste cele nie przynoszą większego zadowolenia i motywacji. Z kolei bardzo trudne cele prowadzą do rozczarowania i niepewności. Cele realne pomagają w motywacji i pogłębiają wiarę w siebie i zawodnika.

Przykład: ” Mam 14 lat i chcę rozegrać przynajmniej 3 mecze w sezonie z zawodnikiem z pierwszej 10-tki w moim roczniku” zamiast ” chce zostać mistrzem Wimbledonu”

Ustalajcie daty końcowe osiągnięcia celu. Planujcie postępy małymi krokami. Ograniczone datami cele pomagają zauważyć osiągnięte sukcesy.

Przykład: ” do końca tygodnia zostanę trzy razy po treningu i potrenuje serwis” zamiast ” chcę polepszyć serwis”

Ustalcie daty spotkań, na których będziecie oceniać rezultaty zawodnika. Jeśli gracz osiągnął już zamierzony cel lub osiągnięcie go jest niemożliwe , przanalizujcie to i jeśli to konieczne,  zmieńcie.

Przykład: ” cele bedą oceniane 22 marca, 20 kwietnia i 21 czerwca”

Zapisujcie cele. Podpiszcie z zawodnikiem coś w rodzaju kontraktu. Cele zapisane mają większy wpływ na graczy.

Przykład: ” Prowadzę dzienniczek treningowy gdzie zapisuje swoje cele”

5. WAŻNE ASPEKTY

Jak stawiać cele?

– zadawajcie pytania w taki sposób,  aby zawodnik mógł dokładnie określić cel

– stawiajcie cele, które gracz może kontrolować. Cele stawiane jednocześnie nie powinny zależeć od siebie.

– cele powinny być dynamiczne. Należy je zmieniać jeśli postęp nie jest dostateczny.

– śledźcie postępy zawodnika i zmieniajcie cele, jeśli to konieczne. Pod koniec każdego treningu omawiajcie z zawodnikiem postępy i razem decydujcie czym będziecie się zajmować na następnym treningu.

Łączenie celów

– stawiajcie krótkoterminowe (codzienne) cele razem z długoterminowymi (sezonowymi) celami po to, by podjąć się konkretnych zadań z pomocą motywacji i wysiłków

– stawiajcie indywidualne i grupowe cele po to, by kontrolować wszystkie możliwości.

– ustalcie priorytety : zadecydujcie, które cele powinny być osiągnięte pierwsze. Bierzcie pod uwagę wszystko , co może wpływać na grę zawodnika i jego pracę na treningach.

Stawianie celów treningowych i meczowych

– każdy trening powinien mieć konkretny cel. To nadaje im sensu ( szczególnie przed turniejami)

– zawodnicy powinni stawiać sobie dokładne cele przed turniejami. Wygrana niekoniecznie powinna być głównym celem , może nim być np. dobra gra ( np. będę atakować wszystkie krótkie piłki)

Osiąganie celów

– trener i zawodnik określają strategię osiągnięcia celu: codzienne treningi, mecze , plany na sezon , krótkoterminowe cele, składające się na długoterminowe

Zaangażowanie i dopingowanie

– zaangażowanie i dopingowanie bliskich osób ( rodziców, trenera, kolegów) są bardzo ważne w osiągnieciu celu

– obarczają zawodnika odpowiedzialnością

– pomagają zrozumieć trenerowi i zawodnikowi, że tworzą jedną drużynę

– zapewniają odpowiednią atmosferę do osiągnięcia celu

– pokazują ile wysiłku zawodnik wkłada w osiągnięcie celu

6. JAKIE CELE POWINNY BYĆ STAWIANE?

– stawiajcie krótkoterminowe cele które są częścią długoterminowych, ale to one bardziej  motywują zawodnika.

– stawiajcie cele na polepszenie swojej gry zamiast cele nastawione na rezultat: takie cele łatwiej jest kontrolować i są efektywniejsze.

– stawiajcie cele pozytywne: zwiększają wewnętrzną motywację i pomagają zawodnikom uwierzyć w możliwość osiągniecia sukcesu.

– stawiajcie cele efektywne i mające znaczenie dla trenera i zawodnika.

– stawiajcie cele dotyczące siebie ( osobiste, indywidualne) zamiast cele dotyczące innych ( pokonać przeciwnika, wygrać turniej lub mecz).

– stawiajcie konkretne cele dla zawodników.  Najważniejsza jest jakość , nie ilość celów.

Przykładowe rozmowy trenera z zawodnikiem dotyczące stawiania celów

A) CELE NASTAWIONE NA TECHNIKĘ

Proces

TRENER: Podoba Ci się Twój drugi serwis?
ZAWODNIK: Nie, chciałbym coś zmienić.
T: Co masz na myśli?
Z: Mam kłopot z serwisem w niektórych sytuacjach
T: W jakich?
Z: W czasie decydujących gemów.
T: Jak wtedy serwujesz?
Z: Mam zbyt pasywny drugi serwis.
T:Dlaczego tak myślisz?
Z: Po prostu jest zbyt krótki i jestem odrazu w defensywie.
T:Jaki jest tego powód?
Z: Wydaje mi się, że powinieneś dodać więcej rotacji i nie zwalniać ręki.

Cel długoterminowy

Zawodnik powinien nauczyć się serwować trudną , agresywną , głęboką piłkę w określonych mementach meczu.

Cel krótkoterminowy

– poprawa płynności ruchu podczas serwisu
– dodanie szybkości główki rakiety

Ćwiczenia

– serwowanie nad płotem ( kick serwis)
– gramy sety treningowe używając tylko drugiego serwisu.

B) CELE NASTAWIONE NA TAKTYKĘ

Proces

Z: Nie wiem jak sobie poradzić z przeciwnikiem podchodzącym do siatki.
T: Jak myślisz dlaczego?
Z: Czuje się niepewnie
T: W którym momencie się to dzieje? Jak myślisz?
Z: Głównie kiedy przeciwnik idzie do siatki po serwisie lub zmienia tempo gry i atakuje.
T: Jak Ci się wydaje, jak można to zmienić?
Z: Powinienem częściej  przejmować inicjatywę i muszę popracować nad mijającymi uderzeniami.

Cel długoterminowy

– nauka kontrataku

Cel krótkoterminowy

– rozwijanie umiejętności uderzeń mijających zawodnika przy siatce
– częstsze wykorzystanie gry przy siatce

Ćwiczenia

– wygrana przez minięcie zawodnika przy siatce- 2pkt
– w trakcie gema należy przynajmniej raz iść do siatki

C) CELE NASTAWIONE NA STAN FIZYCZNY

Proces

Z: Wydaje mi się, że za wolno biegnę do piłki
T: Czy potrafisz przewidzieć zagranie przeciwnika?
Z: Rozumiem zamiary przeciwnika, ale nigdy nie zdążam do piłki.
T: Jak myślisz,  czy jesteś w stanie polepszyć swój start?
Z: Wydaje mi się, że problem dotyczy mojego pierwszego kroku.

Cel długoterminowy

-nauka szybkiego poruszania się  ( technika biegu, lepsza praca nóg)

Cel krótkoterminowy

-nauka biegania z rakietą
-nauka prawidłowego ustawiania się i geometrycznego krycia kortu

Ćwiczenia

-ćwiczenia na pracę nóg
-skoki

D) CELE NASTAWIONE NA STREFĘ MENTALNĄ

Proces

T: Jak oceniasz swoje zachowanie na początku meczu?
Z: Bardzo powoli zaczynam, potrzebuje więcej czasu , by skoncentrować się na grze.
T: A co dokładnie czujesz?
Z: Czuje się zagubiony.
T: Jakie są tego skutki?
Z: Bardzo szybko przegrywam pierwsze gemy i potem muszę nadrabiać straty.

Cel długoterminowy

-doskonalenie koncentracji

Cel krótkoterminowy

-wykorzystanie metod koncentracji w życiu codziennym (poza kortem)

Ćwiczenia

-praca na korcie według ściśle określonego planu ( rutyny międzypunktowe)

-ćwiczenia na koncentrację

7. SYSTEM STAWIANIA CELÓW

– myślcie o zbliżającym się sezonie
– określcie  wymagania i możliwości zawodnika we wszystkich aspektach treningu.
– obróćcie potrzeby w konkretne cele
– angażujcie się w pracę i wkładajcie w nią cały wysiłek

FAZA PLANOWANIA

Zebranie

– pierwsze spotkanie: zapoznanie zawodników ze sposobami stawiania celów.
– niech zawodnicy sami stawiają cele ( dajcie im na to kilka dni)
– objaśnijcie teorię
– drugie spotkanie: omówcie cele zawodnika
– inne spotkanie: umówcie osobiste cele każdego gracza.
– podpiszcie kontrakt z zawodnikiem o wypełnieniu konkretnych celów.

Analiza/ocena

– ustalcie grafik spotkań, na których będziecie analizować cele.
– systematycznie przypominajcie zawodnikowi o swoich celach.
– prowadźcie tabelę postępów zawodnika.
– zapoznajcie gracza ze statystyką meczów lub oceną celów trenera.

8. ZAWODNICY I CELE

Tenisiści stawiają sobie cele osobiste, które wpływają na ich stosunek do tenisa. W czasie treningów i zawodów biorą pod uwagę także cele stawiane przez trenera, rodziców i kolegów. Motywacja tenisisty wskazuje na cele wybierane przez zawodnika, zarówno w życiu osobistym, jak i na korcie. Poniżej przedstawiamy różne rodzaje zawodników i różne cele stawiane sobie przez nich.

ZAWODNIK NASTAWIONY NA GRĘ

– chce się uczyć, doskonalić, stać się lepszym graczem
– lubi grać w tenisa ponieważ gra sprawia mu zadowolenie.
– przyjmuje wyzwanie do walki

Cele: woli trudne, złożone, indywidualne i długoterminowe cele.

ZAWODNIK NASTAWIONY  NA SUKCES

– chce wygrywać, pokonać innych i być mistrzem.
– lubi grać w tenisa tylko kiedy wygrywa

Cele: woli odpowiednio złożone, indywidualne i krótkoterminowe cele.

ZAWODNIK NASTAWIONY NA PORAŻKĘ

– boi się przegrać, nie chce być porównywany z innymi zawodnikami
– nie lubi rywalizować, ponieważ brak mu pewności siebie.

Cele: woli proste, drużynowe, krótkoterminowe cele.

Dobrym sposobem stawiania sobie celów może być:

Pytania
– co chcę osiągnąć?
– gdzie się teraz znajduje a gdzie chce być?
– co powinienem zrobić, aby to osiągnąć?

Grafik
– określcie konkretne daty
– określcie nad jakimi aspektami należy popracować
– przemyślcie kroki do osiągnięcia celu
– ustalcie punkty orientacyjne
– analizujcie i oceniajcie postępy.

9. PRZESZKODY NA DRODZE DO OSIĄGNIĘCIA CELU

– zbyt dużo celów jednocześnie
– przecenianie celów
– stawianie dużych lub zbyt ogólnych celów
– brak celów lub cele typu ” zrobić to jak najlepiej”
– brak określonej strategii osiągnięcia celu
– brak umiejętności zmiany strategii osiągania celów w sytuacjach nadzwyczajnych ( np. kontuzja)
– nastawienie się na realizację wyłącznie celów wynikowych
– błędne podejście mentalne: ” jeśli tylko będę dobrze grać, wygram. Jeśli wygram, będę zadowolony z gry”.
– wymówki od stawiania celów ( zbyt dużo czasu, zbyt dużo pracy pisemnej, usprawiedliwienia rzekomą nauką).
– zawodnik i trener nie wierzą w sens stawiania celów ( cele ograniczają możliwości gracza, cele nastawione na rezultat są stresujące dla zawodnika).

PODSUMOWANIE

– badania wykazały, że konkretne i wymagające cele polepszają grę
– aby stawiać cele trener musi znać mocne i słabe strony zawodnika, poziom jaki chce osiągnąć, ilość czasu i wysiłku, który zawodnik może poświecić.
– cele powinny być konkretne, zgodne, realne, określone czasowo, oceniane i zapisane.
– krótkoterminowe, pozytywne, efektywne, nastawione na zawodnika i grę cele, pomagają osiągać dobre wyniki.
– stawiajcie cele we wszystkich aspektach treningu tenisowego: technika, taktyka , przygotowanie fizyczne, mental.
– trener i zawodnik powinni razem stawiać cele
– możliwe przeszkody i problemy na drodze do osiągniecia celów powinny być wcześniej brane pod uwagę.

5 Kluczowych Strategii
Wpisz poniżej adres e-mail na którego mamy wysłać dokument i uzyskaj dostęp do 5 kluczowych strategii które pomogą Ci wygrywać więcej meczów!
Chcę zapisać się do newslettera, oraz wyrażam zgodę na otrzymywanie na mój adres e-mail informacji o nowościach, promocjach, produktach i usługach treningtenisowy.pl. Wiem, że w każdej chwili mogę odwołać zgodę. ( więcej informacji )
Zapisz się!